Artemis-bestuurslid Thomas Kern bepleit een versneld toelatingspad voor biologische middelen in de Kamer.
Op 10 juni 2026 zat Artemis-bestuurslid Thomas Kern als coreferent aan tafel bij een rondetafelgesprek van de Vaste Kamercommissie LVVN, naar aanleiding van het boek "Het Pesticidenparadijs" van onderzoeksjournalist Dirk de Bekker. Kern erkende de geschiedenis die in het boek wordt beschreven, wees op het eindpunt waar iedereen aan tafel het over eens was, een teeltsysteem zonder schadelijke pesticiden, en bracht het gesprek terug naar de vraag: wat is er nu nodig om daadwerkelijk een stap te zetten?
Het boek: vier bevindingen over het toelatingssysteem
De Bekker presenteerde de bevindingen uit zeven jaar onderzoek en meer dan vierhonderd interviews. Centraal stonden vier punten: een cyclische problematiek waarbij hetzelfde patroon zich telkens met een ander middel herhaalt, afhankelijkheid en overgebruik van middelen bij telers, belangenverstrengeling en onvoldoende overheidsbescherming. Als voorbeeld noemde hij bentazon: een herbicide die al sinds de jaren tachtig in het grondwater wordt aangetroffen, terwijl de rekenmodellen in het toelatingssysteem daar geen probleem in zien. Hij pleitte voor meer gewicht voor metingen in de toelatingsprocedure, onafhankelijker modellen, beter toezicht door de NVWA en een centrale meetdatabase. Hij noemde zijn boek uitdrukkelijk geen pleidooi tegen bestrijdingsmiddelen; het doel is een beter toelatingssysteem.
Versnelde toelating als hoofdpunt
Het antwoord dat Kern op tafel legde: een versneld toelatingspad voor biologische middelen. Hij wees de Kamercommissie op de doorlooptijd voor de toelating van nieuwe biologische middelen, acht tot tien jaar, een termijn waarbij investeerders afhaken en veel belovende biologische oplossingen de markt nooit bereiken. Ook De Bekker noemde tijdens de rondetafel het Nederlandse duurzaamheidsloket bij Ctgb als voorbeeld voor Europa. Het sluit aan bij het werk van de werkgroep Bioprotectants van Artemis, die wachttijden voor biologische middelen wil weghalen en de toelatingskosten wil harmoniseren binnen de EU-lidstaten.
Geen woordenstrijd, wel een opgave
Kern definieerde gewasbescherming tijdens de rondetafel als functie: de functie om een gewas gezond te houden. Die functie kan worden ingevuld met chemische middelen, met biologische bestrijders, biologische middelen, biostimulanten, klimaatmaatregelen, camera's of sensoren, en in moderne teeltsystemen vaak met een combinatie daarvan. Over het voorstel om het woord gewasbeschermingsmiddelen te vervangen door "bestrijdingsmiddelen" was hij duidelijk: een andere naam verandert niets aan het werk in de kas. Die discussie noemde hij begrijpelijk, maar een afleiding van de opgave. CDA-Kamerlid Joris Lohman nam de brede definitie de volgende dag wel over in het commissiedebat, met verwijzing naar het gesprek van de avond ervoor. Staatssecretaris Silvio Erkens sloot zich daarbij aan in zijn openingswoord.
Met die definitie wilde Kern het gesprek, en het politieke debat, optillen van de afbouw van chemische middelen naar gewasbescherming als systeem.
Twee aanvullende punten
Kern bracht twee punten in als concrete opties wat de politiek kan doen: milieubelasting als meetbare norm in het Convenant Gewasbescherming, in plaats van het aantal kilo's middel, en een keten die meebetaalt aan de transitie die zij van telers vraagt. Dat Lohman het de volgende dag opnieuw aan de staatssecretaris voorlegde, en dat Erkens het koppelde aan een benchmarksysteem op milieubelastingspunten, laat zien dat de lijn breed gedragen wordt.
De rondetafel ging over een kritisch boek over bestrijdingsmiddelen. Het commissiedebat een dag later ging over de uitvoering van het Convenant Gewasbescherming en het Europese Omnibus-dossier. Van de punten die Kern inbracht, kwam de brede definitie van gewasbescherming met naam terug. Ook de toelatingsversnelling en de milieubelastingsnorm sloten aan bij de behoefte.
▶️ Bekijk het gehele debat terug via DebatDirect.
